Aad Verbaast

te gek voor woorden eigenlijk

Tag archief: koper

De Mali anomalie

niger uranium mali

Onder rugdekking van de bekende argumentatie en bondgenoten nam Frankrijk plots het voortouw een oorlog te beginnen in Mali. In Mali? En waarom juist Frankrijk? Om heel andere redenen dan men ons wil doen geloven. Het gaat niet om Mali. De schoorstenen van hun kerncentrales moeten blijven roken! En die draaien voornamelijk op Frans uranium uit het buurland Niger..

Hollande en Mali
Vrijdag 11 januari. Hollande informeert de wereld dat Frankrijk luchtaanvallen uitvoert op “moslimextremisten” in Mali. Een aan Al-Qaeda gelieerde groep rebellen dreigde heel Mali over te nemen! De groep zou een bedreiging vormen voor “de veiligheid in Europa”. “Er is geen ander doel dan de bestrijding van het terrorisme”. De schijn werd weer gewekt dat het onderdeel was van de “War on Terror”. De bondgenoten konden weer tevreden zijn, en zegden onmiddellijk steun toe.

Dergelijke retoriek is niet onbekend en, zo blijkt uit de historie, veelal bezijden de waarheid. Dat het juist Frankrijk zou zijn vanwege historische (koloniale) banden is ook niet zo’n sterk argument.
Dan maar eens uitzoeken of er andere redenen zijn waarom juist Frankrijk een zo schijnbaar onbeduidend land met veel wapengekletter binnenvalt.

Zijn het de grondstoffen?
Staatarm Mali is niet rijk aan grondstoffen. Behalve goud. Derde producerende land van Afrika. Goudmijnen in het zuiden van het land. Aangetoonde reserves van olie. Niet veel trouwens. Beetje uranium op de grens tussen Noord en Zuid Mali. Maar zeker allemaal niet genoeg om daar een oorlog te gaan beginnen. En zeker niet voor Frankrijk als ‘aanvoerder’.

De geopolitieke oorlog tussen Amerika en China om Afrika?
Dat die woedt is evident. Ook in Afrika. Het is een doorn in het oog van Amerika dat China onderhand Afrika heeft ingenomen als buitengewest voor eigen gewin. Op gebieden als landbouw, olie, en ertsen als koper.
Strategie van China: ik bemoei me niet met jullie interne zaken, wil graag zakendoen. We Investeren in jullie infrastructuur, in ruil voor licenties. En met succes. De exporten naar China zijn inmiddels opgelopen tot ruim boven de 100 miljard.
Amerika’s strategie (Bush): we bemoeien ons wel met jullie interne zaken, trainen jullie legers (AFRICOM  – Bush: war on terror), binden daarmee jullie regeringen aan ons (en dus onze bedrijven), en laten dan de ‘marktwerking’ (lees corruptie) verder het werk doen.

Zo ook in Mali. Sinds jaren wordt het leger van Mali getraind door de Amerikanen. Maar China is ook actief. Ze verstrekten giften en leningen aan Mali, en hadden afgesproken om in het Noorden (!) een dam te bouwen. Allemaal goed en wel, maar is dat een reden om daar een oorlog te beginnen (gesteund ook door China), en nog wel door Frankrijk? Niet echt. Kan het ook niet zijn dus.

Toearegs
toeareg gebiedDe Toearegs claimen al eeuwen soevereiniteit. Over een gebied dat het Noorden van Mali, het zuiden van Algerije en het Noordwesten van Niger omspant. Met weinig succes. Tot nu toe dan.
Na de val van Gadaffi (die hun milities steunden), trokken ze zich weer terug in ‘home-territory’ vol beladen met (de moderne) wapens van Gadaffi. Ze werden echter pas echt succesvol toen ze zich lieerden (verstandshuwelijk) met the Islamic Maghreb (AQIM) een moslimextremistische groepering. Het Noorden van Mali was in no-time ingenomen.

Vanaf dat moment kreeg Frankrijk het pas echt Spaans benauwd. Zo makkelijk controle kunnen krijgen over Mali, mogelijk het zuiden van Algerije (gas) dan is het wachten op nog meer gedonder (link) in Noordwesten van Niger. Ze hadden er al een voorproefje van gehad immers.

Het Franse staatsbedrijf Areva exploiteert in het Noordwesten van Niger (‘Toeareg gebied’) twee enorme uraniummijnen (Arlit en Akouta). 72% van de export van Niger is uranium, meest naar Frankrijk. 75% procent van de energie van Frankrijk komt uit kerncentrales. En 40% van het benodigde uranium komt uit Niger!

Zo’n mijn laat je dus voor geen goud vallen.. De schoorstenen moeten wel blijven roken in Frankrijk..

Plaatje: mijnwerker in uraniummijn Arlit, Niger
http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/africaandindianocean/niger/8006762/French-mine-workers-kidnapped-by-al-Qaeda-in-North-Africa.html

Chinese koper-koorts

myanmar zambia protest kopermijn
China is verreweg de grootste koperverwerker te wereld. Ruim 30% van alle geproduceerde koper wereldwijd. Uit eigen mijnen halen ze slechts 7%. Dus de wereld wordt afgegraasd om dat gapende gat te vullen. Waar en hoe? Daar zitten ze niet mee. Als hun honger maar wordt gestild. Een verbijsterend overzicht. ““Chinezen zijn onze nieuwe kolonialisten”.

Chili
Beschikt ruimschoots over de grootste kopervoorraden ter wereld. Meer dan 1/3 van alle tot nu gekende voorraden. Dikke pech voor de Chinezen dat het staatsmijnen zijn. Mogen dus meebieden voor de opbrengst. Desondanks neemt China 50% van de export van koper uit Chili voor zijn rekening.
Dat moet toch goedkoper kunnen hebben ze bedacht. En jawel. Bij de buren is ook heel wat te halen.

Peru
Chinalco investeert 3 miljard dollar in de aankoop van een complete berg (Mount Toromocho) in de Andes die vol met koper zit. 2 miljard ton. Potentieel de grootste kopermijn ter wereld. Een koopje. Om die af te graven moet je wel een aantal dorpen verplaatsen. Geeft de burgers een fooi als compensatie. En verder neem je het niet zo nauw met arbeidsvoorwaarden en milieuvervuiling. Protesteren? Ze hebben niets in te brengen. China en de Peruaanse overheid zien het als een win-win situatie. 3 miljard cash kunnen ze daar wel wel gebruiken. Luister, kijk en huiver: Peru’s ‘Copper mountain’ in Chinese hands (BBC).
Daarmee heb je het echter wel zo’n beetje gehad in Zuid-Amerika. Afrika is komt ook aan de beurt.

Congo
Armste land ter wereld. Maar overvol bodemschatten. De strijd om die grondstoffen heeft al miljoenen levens geëist. China investeert 9 miljard dollar. In ruil voor een licentie om 10 miljoen ton koper en 600.000 ton kobalt op te graven. Bouwt daarvoor 3000 kilometer spoorweg, 1000-en kilometers weg (verhard en asfalt), een paar elektriciteitscentrales, scholen en huizen. Veelal met Chinees personeel overigens. Lees en huiver: Chinese spoorwegen gaan naar Congo, en Afrikaans koper voor een Chinese fooi. Dromen van een bloeiend Congo. “Chinezen zijn onze nieuwe kolonialisten”.

Zambia
Buurland van Congo. Maakt ook deel uit van die ‘Afrikaanse ‘copperbelt’. China koopt de exploitant uit van de grootste kopermijn ter wereld (Lumwama). Voor 6,5 miljard dollar. Win-win? Voor de Chinezen en de overheid wel. 75% van de export van Zambia bestaat uit koper. 2/3 van de inkomsten van de overheid komt uit de mijnbouw. En voor de burgers? Lees en huiver het verbijsterende rapport wat Human Rights Watch er over schreef: Zambia workers detail abuse chinese owned mines. De spanningen lopen hoog op: Zambian miners kill Chines manager during pay protest. (rechter deel plaatje hierboven).

Myanmar
Dichter bij (hun) huis. Maar daar is ook wat te halen. Een kopermijn in het Noorden. Geduid als een “friendship joint venture” tussen Birma and China. Opvallend: een joint venture tussen het leger van Myanmar en een dochteronderneming van een Chinese wapenproducent. De bevolking komt in opstand als de mijn wordt uitgebreid (investering 1 miljard). Zonder enige compensatie voor de bewoners (26 dorpen) wordt daarvoor 3200 hectare land geconfisqueerd. Duizenden demonstranten worden met waterkanonnen, traangas (en gerucht: chemische wapens) uit elkaar geslagen. Lees en huiver: Riot police move end myanmar copper mine protest. (linker deel plaatje hierboven).

Afghanistan
“Waar twee honden vechten om een been, loopt de derde er mee heen.” Ik schreef er in 2009 al een blog over:  Afghanistan, de bodemoorlog. Daarin: == China koopt zich in in Afghanistan. In 2008 won ze een tender om het enorm koperveld (mogelijk de grootste ter wereld) daar te mogen exploiteren: Aynak . Investering 4 miljard. Gewoon een miljard meer dan alle andere bieders tot grote schrik van Amerikaanse en Britse bedrijven en hun regeringen. Strijkstokken? Afghanistan is een van de meest corrupte landen ter wereld. Onderdeel van het bod: een 400 megawatt energiecentrale, dorpen, ziekenhuizen en moskeeën en een spoorlijn naar Pakistan. In ruil voor een 30 jarige lease. ==
Laatste stand van zaken: geschatte opbrengsten inmiddels 1000 miljard! Forget Taliban. Chinese copper miners new threat Afghanistans Buddhas. 

Mongolië
Ook dicht bij huis. Straatarm land van nomaden. Blijkt ook over enorme voorraden koper te beschikken. In het noorden ( Erdenet, grootste kopermijn in Asië, opbrengst gaat al voor het grootste gedeelte naar China) en een nieuw giga veld in het zuiden (Gobi woestijn, Oyu Tolgoi) tegen de grens van China. Inmiddels nickname Minegolia. Historisch gezien een gespannen relatie China (de muur). China laat het er niet bij zitten. En koopt zich inmiddels in via de beurs van Hong-kong. China levert de benodigde electriciteit, en zit dus al aan de knoppen.
Goed voor de straatarme lokale bevolking? In de Tolgoi mijn werken 18.000 mensen. De helft zijn al Chinezen. Dit ter voorkoming van de “Dutch Disease” ten gevolge van de spectaculaire groei van heb BNP: 17%. Speculanten en beleggers laten zich niet kisten.

De grondstoffenoorlog
De grootmachten voeren al decennia een wereld wijde grondstoffenoorlog (zie de links hieronder). Zonder toegang tot, of macht over de distributie van de immer schaarser wordende grondstoffen geen macht. In dit blog maar weer eens een onderdeel daarvan uitgelicht. Niet dat China de enige smeerlap is in deze nietsontziende strijd. Wel om te laten zien dat ze deze oorlog op geheel eigen wijze aan het voeren zijn. Geen bommen. Maar net zo nietsontziend. Net als bij elke oorlog zijn de burgers de grootste slachtoffers. Waar naast mensenrechten ook het milieu op grote schaal worden verkwanseld. Het nieuwe kolonialisme.

Nederland
Speelt geen echte rol van betekenis in deze oorlog. Heeft zich wel gedwee aangesloten bij een andere grootmacht in deze oorlog. Met een andere strategie. Die wel bommen inzet om hun belangen te behartigen.

Maar is binnen de marge wel aan het opschuiven. We korten miljarden op ontwikkelingssamenwerking.  Lilianne Ploumen mag leiding gaan geven aan een nieuw gecombineerd ministerie: Internationale Handel en Ontwikkelingssamenwerking. Afgekeken van de Chinezen? Terug naar de “VOC mentaliteit”.

En de Nederlandse burger en de media?  Die spreken er schande van als een paar kruimeldieven, geïnspireerd door de explosief stijgende koperprijzen, weer eens meters koperen bovenleiding van de NS hebben gestolen, of de in brons gegoten denker van Rodin

 

Terug lezen: China en het kolonialisme:
2009: https://aadverbaast.wordpress.com/2009/11/23/china-graaft-zich-in-in-afrika-2/
2009: https://aadverbaast.wordpress.com/2009/11/25/afrika-de-volkstuin-van-china-2/

Terug lezen (o.a.): de grondstoffenoorlog
2008: https://aadverbaast.wordpress.com/2008/01/28/oorlog-het-is-al-lang-oorlog-en-dat-zal-alleen-maar-erger-worden-2/
2008: https://aadverbaast.wordpress.com/2008/08/11/georgie-wie-heeft-de-leiding-2/
2008: https://aadverbaast.wordpress.com/2008/11/09/de-grondstoffenoorlog-het-wordt-erger-en-erger-2/
2009: https://aadverbaast.wordpress.com/2009/12/02/irak-afghanistan-en-uiteindelijk-iran-olie-op-het-vuur-2/
2009: https://aadverbaast.wordpress.com/2009/11/04/afghanistan-de-bodemoorlog-2/
2010: https://aadverbaast.wordpress.com/2010/01/06/ook-israel-kon-over-het-water-lopen-2/