Aad Verbaast

te gek voor woorden eigenlijk

Tag archief: hoogleraar

Universiteiten moeten op de schop.

 

VKblog wetenschapsdag. Een mooie gelegenheid om eens een kijkje te nemen in de universitaire wereld. Met weer genoeg reden tot verbazing.

6 jaar studie erop: VWO. Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs. Trappelend van ongeduld om het ‘Walhalla der Wetenschap’ te mogen betreden. Ik wordt opgeleid tot wetenschapper!!

Studenten.
Tienduizenden studenten worden jaarlijks opgeleid en opgevoed door 100-en hoogleraren van allerlei soorten en batterijen vol andere soorten van onderwijzend personeel. Volgestopt met kennis. Da’s mooi natuurlijk. Maar wat blijkt? Meer dan 90% van de studenten verstopt die bul onmiddellijk in een diepe la. Om vervolgens direct buiten de wetenschappelijke wereld een maatschappelijk carrière te doorlopen. Is dat niet vreemd?

Hoogleraren.
Zeer hoog aangeschreven personen binnen de wetenschappelijke wereld. Geleerden! Topspecialisten in hun eigen hoekje in de kennistempel. Je kan welhaast geen onderwerp (of combinatie daarvan) bedenken of er zit een specifieke hoogleraar op. De universele wetenschapper is al lang verleden tijd. Maar wat lees ik: de meeste tijd van hoogleraren gaat zitten in bestuurlijke taken. Is dat niet vreemd?

Studies.
Een eindeloze rij aan studies, snel variërend ook nog. Naarstig ben ik op zoek naar onderdelen in de studie die de student moeten opleiden tot wetenschapper. Om tot de ontdekking te komen dat bij de meeste studies daar eigenlijk maar bar weinig aandacht aan wordt besteedt. Of geen zelfs. Veel studies zijn eigenlijk beroepsopleidingen. En als ze dat al niet puur zijn, dan wordt toch een het overgrote deel van de opleiding besteedt aan een recht toe recht aan opleiding tot vakbroeder. Een aantal voorbeelden? Tandheelkunde, Medicijnen, Jurist, Accountancy, Psychologie. Vul maar aan. Studies die wel afgerond dienen te worden om toegelaten te worden tot de selecte groep van vakbroeders. Nodig om je vak uit te kunnen oefenen. Is dat niet vreemd?
 
Nog dieper deze, al wat oudere, discussie induikend kom ik zelfs tot de ontdekking dat de geleerden zelf het nog niet eens zijn of sommige studies wel vallen onder wetenschap. Gewoon twee voorbeelden waar nog wel eens een robbertje over gevochten wordt: Theologie en Psychiatrie. Deze zouden zo maar kunnen vallen onder de pseudowetenschappen, zeggen de criticasters. Is dat niet nog vreemder?

Mijn conclusies:
Universiteiten zijn stevig afgedwaald van de core business: opleiden tot wetenschapper. Dat blijkt ook uit het extreem lage percentage studenten dat uiteindelijk de wetenschap instapt. Dat blijkt ook uit het extreem hoge percentage dat onze geleerden besteden aan het besturen van deze veel te brede organisatie. Vol ballast met activiteiten die weinig met wetenschap te maken hebben. Wel wordt veel kennis vergaard. Maar met veel kennis, ben je nog geen wetenschapper.

Oplossing:
Flink de bezem door de universiteiten! Verschuif veel opleidingen naar het Hoger Beroeps Onderwijs (artsen, tandartsen, juristen, psychologen, etc etc.). Met die bul in de hand, kun je dan alsnog kiezen naar de Universiteit te gaan voor een zuiver wetenschappelijke (vervolg)opleiding als je een carrière in de wetenschap ambieert. Wil je een vak uit oefenen? Ook goed, die opleiding heb je dan al binnen. Opleidingen die echt en alleen maar opleiden tot wetenschapper mogen universitair blijven.

Extra voordeel:
ik schat persoonlijk dat de universiteiten dan nog maar een kwart van het werk hoeven te doen. Dat betekent een meer gestroomlijnde organisatie. Met als gevolg dat hoogleraren weer eens meer tijd kunnen gaan doorbrengen aan het beoefenen van wetenschap, en niet met iets waar ze niet voor zijn opgeleid: besturen. Het zou de wetenschap ten goede komen.
 
Met die verkregen wetenschap wens ik iedereen veel wijsheid en wetenschap.

Ook ik heb de opleiding tot wetenschapper doorlopen: ik ben natuurkundige. Maar ook mijn bul lag al meteen ergens diep in een la. Nooit meer wat mee gedaan. Zoals zo velen met mij.

En ik denk terug aan een regelmatige verzuchting van mezelf: had ik maar een vak geleerd.
Ik kon immers zo aardig leren…

Extra bronnen:
Wikipedia Wetenschap
Wikipedia: Pseudowetenschap Wikipedia: Universiteit
Wikipedia: Student
Wikipedia: Hoogleraar  

Foto overgenomen (beetje bijgeknipt) uit Wikipedia Wetenschap.  tekst onder de foto:

 

Natuurkundigen tijdens de Solvayconferentie in 1911. Met presentaties en debatten tijdens conferenties en symposia en met peer review bij wetenschappelijke publicaties werkt de wetenschappelijke gemeenschap aan het bereiken van die objectiviteit, waardoor de kwaliteit van de wetenschap, haar methodes en interpretatie van resultaten, gewaarborgd wordt. Op de foto onder meer Hendrik Lorentz, Ernest Solvay, Marie Curie, Henri Poincaré, Ernest Rutherford, Heike Kamerlingh Onnes en Albert Einstein