Aad Verbaast

te gek voor woorden eigenlijk

Tag archief: afrika

Afrika: de volkstuin van China?

veel landen in de wereld grazen de nog aanwezige landbouwgronden in de wereld af. Miljoenen hectares worden aangekocht en/of ontgonnen. Om twee redenen: meer biobrandstoffen (ipv fossiele brandstoffen). Of om de eigen voedselvoorziening veilig te stellen. Ook China is een mega investeerder. Dit blog beperkt zich tot Afrika. Waar ook om de grond ‘gevochten’ wordt, met wisselend succes.

Wat gegevens:
– China met 20% van de wereldbevolking heeft slechts 7% van de landbouwgronden ter wereld.
– En wel: 120 miljoen hectare, 13% van haar grondgebied.
– Door de geografische gesteldheid is dit niet verder uit te breiden. Het verminderd zelfs.
– Dat komt o.a. door de verstedelijking, vervuiling, en verwoestijning.
– Door de toenemende welvaart, wordt de behoefte aan voedsel groter. En diverser.
– Het probleem wordt dus nijpender en nijpender. “Geef het volk brood en spelen”..  

De oplossing:
Li Zhaoxing (vice-minister Buitenlandse zaken): “China will make agricultural cooperation with Africa a key area of cooperation in the coming years”. “We will take more pragmatic and effective measures to push forward the mutually beneficial cooperation.”

“Pragmatic”, en “mutually beneficial”, zijn de bekende thema’s. Zie ook mijn vorige blog: China graaft zich in in Afrika (over delfstoffen). “Win-win”, en “we bemoeien ons niet met interne zaken.”

Een paar cijfers:
Inmiddels heeft China landbouw activiteiten in meer dan 18 (van de 50) landen in Afrika.
In korte tijd zijn er meer dan 1 miljoen (!!) Chinezen geëmigreerd om te gaan boeren in Afrika.
Miljarden worden geïnvesteerd in het opkopen dan wel het leasen van land.
China is daarmee de koploper in dit continent. Koopt volkstuinen, maar dan anders.

Een paar voorbeelden:
 
Congo
In 2007 investeert een Chinese onderneming meer dan een miljard dollar om in dit door oorlog geteisterde land ’s werelds grootste palm olie plantage te gaan ontwikkelen. Doel: biobrandstoffen.
3 miljoen hectare groot!
In 2009 worden nieuwe plannen gemaakt om daar nog een 1 miljoen hectare bij te gaan ontwikkelen.
Samen een oppervlakte zo groot als Nederland (inclusief binnenwateren).

Sudan
Een van de grootste ontvangers van wereldvoedselhulp ter wereld. Maar de regering deelt lustig lease contracten uit met een looptijd van 99 jaar. Investeerders mogen de opbrengsten exporteren.
Vele landen hebben er al in geïnvesteerd. Ook China: 1,5 miljoen hectare inmiddels.

Zambia
Er ligt een verzoek van China om 2 miljoen hectare van haar grond (ongeveer 10% van al de potentieel beschikbare landbouwgrond) te gaan ontwikkelen voor palmolie ten behoeve van biobrandstoffen. Zambia behoort tot de armste landen ter wereld. Meer dan 70% van de bevolking leeft van minder dan 1 dollar per dag.

Mozambique
China probeert de vruchtbare gronden daar al langer te gaan exploiteren. Er is al een 2 miljard (‘zachte’) lening verstrekt voor het bouwen van een stuwdam voor irrigatie, en ze zijn bereid meer dan 800 miljoen dollar te investeren in het bouwen van mega boerderijen. Voor het verbouwen van hun genetisch gemodificeerde rijst. Er wordt al gerefereerd naar: “China’s New Rice Bowl.”
Niet onlogisch: de lokale bevolking eet geen rijst. WA met zijn ‘vier perceeltjes’ (straks in de verkoop) wilde er ook graag investeren.    
 
Angola
Het olierijke land waar China al zwaar heeft geprofiteerd om er zijn grondstoffen uit te kunnen pompen. Maar investeert nu ook in de landbouw. Meer dan een miljard dollar zijn al toegezegd.
 
Zo maar een paar van de landen (van de 18 waar China al actief is).

Grofweg opgeteld (inclusief andere landen) kom ik al aan ruim 12 miljoen hectare in Afrika alleen. Dat is nu al 3 keer Nederland en een 10% uitbreiding ten opzichtte van hun eigen beschikbare landbouwgronden. En ze zijn daar nog maar net begonnen.

De heersers van diverse landen lustten er inmiddels wel pap van. Ze zetten grote stukken land in de verkoop. De bronnen doorlezend kom ik al gauw aan ruim 60 miljoen hectare die “for Sale” is in Afrika op het moment. En niet vrijwillig afgestaan door de Afrikaanse keuterboertjes en nomaden.
Die moeten hun heil ergens anders gaan zoeken. De inkomsten vloeien in de zakken van menig corrupt regiem.

Voor en tegenstanders.
Nogmaals: niet alleen China doet mee aan deze massale grond aankoop. Er zijn er velen. China is (in Afrika) wel de grootste en de meest actieve. Opvallende ‘buitenstaander’ is trouwens Zuid-Korea.
 
De tegenstanders hebben het over uitbuiting van de lokale bevolking, massale ontbossingen (klimaat), verdrijving van de lokale boeren, neo-kolonialisme, en eigen gewin ten koste van de hongerende lokale bevolking in het armste continent van de wereld.
 
De voorstanders hebben het over hulp, het ontwikkelen van de lokale agri-cultuur, het lokaal trainen en opleiden van de bevolking. Dé oplossing om ook Afrika te ontwikkelen tot een zelfstandig continent. Die dan niet meer afhankelijk zou zijn van de massale voedselhulp uit andere landen.

Wie zal het zeggen? De strijd voor voedsel voor eigen behoefte zal alleen maar toenemen met de voorspelde groei van de wereldbevolking naar 9,7 miljard (van 6,7 miljard nu) in 2050.
En die behoefte is niet altijd te halen uit eigen land. Nu al niet.

Heb jij al een volkstuintje?   
 

Extra bronnen: (o.a.)
NRCnext: Er wordt voedsel verbouwd maar niet voor hen
chinafrica: African land for agriculture, the Chinese way
chinafrica: China acquiring land for agriculture
Asian Times: China’s eye on African Agriculture
Chinagate: Africa: Top Option for China’s Agricultural Investment
MS: Land grabs, a direct infringement on land rights
 
Terug lezen:
23/11/09: China graaft zich in in Afrika  
04/11/09: Afghanistan, de bodemoorlog (ook deels over China’s rol)
09/11/08: De grondstoffenoorlog: Het wordt erger en erger.
23/08/08: One World One Dream
11/08/08: Georgië: wie heeft de leiding?
20/03/08: Paaseiland. Metafoor voor onze planeet
28/01/08: Oorlog? Het is al lang oorlog en dat zal alleen maar erger worden..
 
Plaatje: hier (ook interessant artikel).
 

China graaft zich in in Afrika

Waar het westen nog met de grondhouding worstelt dat afrika ons hard nodig heeft, heeft China ontdekt dat zij  afrika hard nodig hebben. En maken daar flink werk van. China zit vol met mensen maar niet vol met grondstoffen. Afrika wel. Oplossing: mensen kan je exporteren, grondstoffen kun je importeren. China graast de wereld af.  Afrika is speerpunt. Op geheel eigen wijze. Een kort overzicht.

Een paar cijfers (2008):
–          Totale handelsomvang met Afrika: 107 miljard dollar, 45% meer dan in 2007. (2003: 18 miljard).
–          1/3 van alle olie importen van China komt inmiddels uit Afrika.
–          Meer dan 500.000 Chinese bouwvakkers zijn er al hard aan het werk.

China en de Chinezen.
Een voor ons wonderlijke combinatie van andere cultuureigenschappen.
–          “Prosperity” en “longevity” zijn hoge individuele waarden van de Chinees.
–          Individueel: ze zijn bereid een veer te laten zolang ze het gevoel hebben er persoonlijk beter van te worden. Pragmatisme in een bijzondere vorm.
–          Een uitdaging voor de leiders: 1,3 miljard Chinezen staan te trappelen van ongeduld individuele rijkdom te verwerven. Het is het enige land dat al 20 jaar de economische groei moet dempen (gemiddeld 10% per jaar). Om de groei te kunnen managen, en het volk rustig te houden.
–          De internationale ‘oplossing’ vanuit de regering: bemoei je niet met ons, dan bemoeien we ons niet met jou. Nieuw? Nee. Gekopieerd van de Russen. In de jaren 50 (na China’s inval in Tibet) tot dogma verheven en omschreven in de “Vijf Principes van Vredige Co-existentie”. Kern principe: wederzijdse non-interferentie in elkaars interne zaken. China maakt sindsdien dankbaar gebruik van dit argument.

2005 een cruciaal jaar.
China roept 2006 uit tot het China-Africa jaar. Een heus Afrika”policy document” wordt wereldkundig gemaakt. Gaan met die banaan! Hoge politieke leiders struinen Afrika af om bilaterale overeenkomsten te sluiten met wie maar wil. Basis: “business is business, don’t mix business with politics”. “Win-win” situaties stellen zij en hun bilaterale partners.  

De nijpende tekorten van China? Voornamelijk olie, koper en cobalt.

Een paar voorbeelden in vogelvlucht:

Angola
Alle grootmachten hebben er om ‘gevochten’. Belangrijkste reden: olie.
China voorziet inmiddels Angola met miljarden aan “soft loans” in ruil voor olie. Inmiddels wordt er meer olie uit Angola geïmporteerd dan uit SA. China bouwt mee aan de opbouw van de infrastructuur van Angola. Telecommunicatie, spoorlijnen (“de koper route” vanuit Zambia) wegen, bruggen etc. Geen uitzondering overigens dat in deze (ook in andere landen) contracten wordt geëist dat minimaal 70% van de ‘bouwvakkers” Chinees moet zijn.
 
Zambia
Centrum van de ‘koperbelt”. Spoorwegen en mijnlicenties. 60% van de export van Zambia bepaald dit strategische erts. China zit er midden in.
 
Nigeria
Waar onder politieke druk Westerse ondernemingen terughoudend worden, ruikt China aan de mogelijkheden van dit olierijke land. Zelfde strategie: infrastructuur (Chinese arbeiders) en wapenhandel. In ruil voor olie. De barrelsstroom komt inmiddels flink op gang.

Sudan
Voornamelijk olie in ruil voor wapens. Naast Angola de grootste olie exporteur van Afrika naar China.
Volledig in lijn met hun beleid zegt een Chinese vertegenwoordiger: “As the Darfur issue is not an internal affair of China, nor was it caused by China, to link the two together is utterly unreasonable, irresponsible and unfair.”. Het land is vergeven van de Chinezen. En niet rond de vluchtelingenkampen.

Tsjaad
China bouwt een oliepijplijn naar Kameroen, raffinaderijen voor de inmiddels door hun opgepompte olie en een telecom netwerk. Mede mogelijk dankzij een miljarden injectie van de wereld bank, mits de projecten zouden bijdagen om de armoede te bestrijden. China en Tsjaad vinden het geld goed besteed. (Plaatje van deze site.).

Zimbabwe
China wordt wel eens gezien als de “only major international supporter” van Zimbawe.
Leverancier van o.a. Platinum. Ze halen ook wel eens een zeperd:  Ship of shame, een schip vol wapens voor Zimbabwe. Uiteindelijk neergestreken in Angola.    

Congo
Te midden van verschrikkelijke burgeroorlogen verleend China miljarden dollars voor koper in ruil voor het bouwen van infrastructuur (door Chinezen, nodig om het koper te vervoeren). Cobalt is de tweede ‘worst’. In elke hybride (energiezuinige) auto zit 2,5 kilo Cobalt. Het land zit ook vol goud. Er wordt jaarlijks alleen al 40 ton goud uit Congo gesmokkeld. Allerlei rebellen groeperingen kopen er wapens en munitie van.

Mozambique
Puur vanwege de WA actualiteit hier nog even in het lijstje. Niet veel te halen hier voor de Chinezen. Nou ja, wat hout. Desondanks actief. Het parlementsgebouw is al wel door Chinezen gebouwd. 😉 

Tot zover even, genoeg leesvoer al. En dan heb ik het nog niet eens gehad over:
Uganda , Liberia , Zuid Afrika, Malawi, Ethiopie , Sierra Leone, Egypte, Equatorial Guinea, Tanzania, Kameroen, Algerije, Marokko etc.

Oh ja: Nog een paar redenen voor China:

–          Afrika met 800 miljoen inwoners is ook een leuke potentiële afzet markt voor China. Als je die kunt openen ben je spekkoper voor je ‘goedkope t-shirts en schoenen’.
–          25% van de landen in de wereld zijn Afrikaanse landen. 25% van de stemmen in de VN

Verder: met meer dan  2250 miljard dollar aan reserves op zak (en groeiend) zoek je naar mogelijkheden om die te investeren. Westerse dollars. Daar kun je wel een potje mee breken.  

Op 14 november komt Trouw met een ‘verdiepend’ artikel in de krant: China kan niet tippen aan de VS naar aanleiding van het bezoek van Obama aan China. De grote leenheer van zijn failliete boedel inmiddels. Boeiend om te lezen hoe je jezelf een rad voor de ogen kunt dragen als je je niet wilt verplaatsen in de cultuur van een ander en slechts redeneert vanuit de eigen cultuur.

De grondstoffenoorlogen worden op geheel verschillende manieren al langer meedogenloos gevoerd. Obama denkt nog na hoeveel extra soldaten (10.000?) er naar Afghanistan gestuurd moeten worden. China stuurt 100.000-en bouwvakkers Afrika in.

De toekomst zal ons leren wie aan wie kon ‘tippen’.

Verder lezen:  
Het vervolg op dit blog:  Afrika, de volkstuin van China

Terug lezen:
04/11/09: Afghanistan, de bodemoorlog (ook deels over China’s rol)
09/11/08: De grondstoffenoorlog: Het wordt erger en erger.
23/08/08: One World One Dream
11/08/08: Georgië: wie heeft de leiding?
28/01/08: Oorlog? Het is al lang oorlog en dat zal alleen maar erger worden..
 
Extra bronnen:
CFR.org: China, Africa and oil.
CFR.org: Chinas rising role in africa
Chinese embassy.org: China Africa relations Aardig inkijkje hoe de Chinezen het bekijken.
IPCS.org: The dragon on Safari (PDF)
Heritage.org: Chinas grab for influence and oil